અરે, ચાલો કબૂલ કરીએ. આપણે બધા જ ડૉક્ટર પાસે ન જઈ શકીએ ત્યારે એક પેરાસિટામોલની ગોળી લઈ લઈએ છીએ, ખરું ને? 🤔 પણ જો હું તમને કહું કે આ સામાન્ય વેદનાની દવા અને ઓટિઝમ વચ્ચે કોઈ કડી હોઈ શકે? તમે માનશો? એક તાજેતરનો વિચાર છે જે ગર્ભાવસ્થામાં તેના ઉપયોગને લઈને ઊભો થયો છે. પણ આશ્ચર્યની વાત એ છે કે ફક્ત 15% લોકો જ આ લિંક માને છે. એટલે, સામાન્ય વેદનાની દવા અને ઓટિઝમનો સંબંધ: ૮૫% લોકો કેમ નથી માનતા? ચાલો, આપણે આ વાતની તહેમાં જઈએ.
શું કહે છે શોધ અભ્યાસ? એક નજરમાં
કેટલાક શોધ અભ્યાસ એ સૂચવે છે કે ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન વારંવાર પેરાસિટામોલ લેવાથી બાળકમાં ઓટિઝમ સ્પેક્ટ્રમ ડિસઑર્ડરનું જોખમ વધી શકે છે. વિચારો, એક 2021 ના મેટા-એનાલિસિસમાં 70,000થી વધુ માતા-બાળક જોડાઓનો અભ્યાસ કર્યો. પરિણામો? ગર્ભાવસ્થામાં લાંબા સમય સુધી પેરાસિટામોલ વાપરનાર માતાઓના બાળકોમાં ઓટિઝમનું જોખમ 20% સુધી વધી જવાની શક્યતા જોવા મળી. પણ અહીં મોટો ‘પરંતુ’ આવે છે.
વિજ્ઞાન કહે છે “સંભવિત”, પરંતુ લોકો સાંભળે છે “નક્કી”
મોટાભાગના શોધ અભ્યાસ “સહસંબંધ” વાત કરે છે, “કારણ-પરિણામ” નહીં. એટલે? એનો અર્થ એ નથી કે દવાએ જ ઓટિઝમ કર્યું. બીજા ફેક્ટર્સ પણ હોઈ શકે, જેમ કે માતાની તાવ અથવા ઇન્ફેક્શન જેને કારણે દવા લેવાઈ! પણ આપણું મગજ એવું છે કે સાદા જવાબો ગમે. “દવા = જોખમ” સમજવું સહેલું છે, “દવા + ઇન્ફેક્શન + જનીન + પર્યાવરણ = સંભવિત જોખમ” નહીં. સમજાયું ને?
૮૫% લોકો માનતા નથી: ૩ મોટા કારણો
મોટાભાગના લોકો આ લિંકને શા માટે નકારે છે? મને લાગે છે ત્રણ મુખ્ય માનસિક અવરોધો છે.
- 1. “અમે તો વર્ષોથી લઈ રહ્યા છીએ!” (કોમ્ફર્ટ ઝોન): પેરાસિટામોલ તો આપણી દાદી-પરદાદીએ પણ વાપર્યું છે. એટલે નવી શોધ અમારી લાંબી-સ્થાપિત માન્યતા સામે લડત માંડે છે. નવું સાંભળવું અસહ્ય લાગે છે.
- 2. મીડિયાનો “ફીઅર મોંગરિંગ”: કેટલીક વાર મીડિયા હેડલાઈન્સ ડર પેદા કરે છે. “ઓટિઝમનું જોખમ!” વાંચીને લોકો બંધ થઈ જાય છે. તેઓ વૈજ્ઞાનિક વિગતો વાંચતા નથી. એટલે, અવિશ્વાસ પેદા થાય છે.
- 3. વૈજ્ઞાનિક સમુદાયમાં પણ મતભેદ: બધા વૈજ્ઞાનિકો એકમત નથી. કેટલાક કહે છે કે સ