જીવનમાં એક સમય એવો આવે છે, નહીં? જ્યારે બધું જ એક જ જગ્યાએ અટકી જાય છે. મને યાદ છે, મારી નોકરી, દિનચર્યા, વિચારો… બધું એક જ ચક્રમાં ફસાઈ ગયું હતું. પછી એક દિવસ મેં સમજ્યું કે ફેરફાર થવો જ જોઈએ. વ્યક્તિગત વિકાસ માટેની મારી યાત્રા ખરેખર ત્યારે જ શરૂ થઈ જ્યારે મેં ફેરફારને અપનાવવો શીખ્યો. આ એક પ્રક્રિયા હતી, એક સુંદર અને ક્યારેક ડરામણી પણ – પણ આખરે તે મારું જીવન પરિવર્તન લઈને આવી. આ છે મારી સફળતાની કથા નહીં, પણ આત્મવિકાસ ની કથા.
કોમ્ફર્ટ ઝોન: એક સુંદર પણ ખતરનાક જગ્યા
મારો કોમ્ફર્ટ ઝોન એક ગરમ, આરામદાયક ધાબા જેવો હતો. બધું પ્રિડિક્ટેબલ હતું. પણ એક અંદરખાનેથી ડર હતો – શું જો હું બહાર નીકળું? શું થશે? એક સંશોધન મુજબ, 85% લોકો નવું કંઈક શરૂ કરવાનો વિચાર કરીને પણ ડરને કારણે નથી કરતા. મને પણ એમ જ લાગતું. પણ પછી મને એ હકીકત સમજાઈ – સાચો માનસિક વિકાસ તો કોમ્ફર્ટ ઝોનની બહાર જ શરૂ થાય છે.
એક દિવસ મેં એક નાનું પગલું ભર્યું. મેં એક નવો અભ્યાસક્રમ શરૂ કર્યો, જેના વિશે મને કશું જ ખબર નહોતી. પહેલા થોડો ગભરાટ લાગ્યો. પણ થોડા જ સમયમાં, એ ગભરાટ એક ઉત્સાહમાં બદલાઈ ગયો.
નવી આદતો અને નવી સોચ (Habit)
ફેરફાર ને અપનાવવો એટલે ફક્ધ મોટા નિર્ણયો નહીં, પણ રોજની નન્હી નન્હી આદતો બદલવી. મેં મારી દિનચર્યામાં નીચેની ત્રણ ચીજો ઉમેરી:
- સવારે 15 મિનિટ ધ્યાન (Meditation): શરૂઆતમાં તો ઊંઘ આવતી હતી! પણ ધીરે ધીરે મન શાંત થયું.
- રોજ એક નવો શબ્દ શીખવો: આ એક નાની સી ચેલેન્જ જેવું હતું. પણ એણે મારા મગજને સક્રિય રાખ્યો.
- “ના” કહેવાની કલા શીખવી: આ સૌથી મુશ્કેલ હતું. પણ જ્યારે તમે દરેક વસ્તુ માટે “હા” નથી કહેતા, ત્યારે તમારા પાસે તમારા માટે સમય બચે છે.
આ નાના પગલાઓએ મારા સ્વયં સુધારણા ની નીવ મજબૂત બનાવી.
એક અભ્યાસ કહે છે કે, નવી આદતને ટકાવી રાખવામાં 66% લોકો નિષ્ફળ જાય છે કારણકે તેઓ એકસાથે બહુ બધું બદલવાનો પ્રયત્ન કરે છે. મેં પણ એક ભૂલ કરી હતી – શરૂઆતમાં જ બહુ બધું બદલવાનો પ્રયત્ન. પછી મને સમજાયું કે ધીમે પણ સતત ચાલવું જ જરૂરી છે.
નિષ્ફળતા: મારી સૌથી મોટી શિક્ષક
કેટલીક વાર લાગે છે કે ફેરફાર નો અર્થ જ સીધો સુપરસ્ટાર બનવાનો છે. પણ મારા માટે તો એ નિષ્ફળતાઓની લાંબી લિસ્ટ હતી. એક નોકરીની ઇન્ટરવ્યૂમાં મેં ભયંકર પરફોર્મ કર્યું.