तुम्ही ते रिल्स पाहिलंय का? ते जिथे एक इंजेक्शन घेतलं आणि काही दिवसांतच अर्धं शरीर सडपातळ! छान वाटतं, नाही का? पण जर मी तुम्हाला सांगितलं की याच चमत्कारी वजन कमी इंजेक्शन मुळे तुमच्या डोक्यावरचे सुंदर केस गळायला सुरुवात होते, तर? हो, तुम्ही अचूक वाचलं. हा विषय आहे तसाच गंभीर, पण चर्चेला न आलेला.
आजकाल प्रत्येक दुसरा फिटनेस इन्फ्लुएंसर आणि डर्मेटोलॉजिस्ट या वजन कमी करणारे इंजेक्शन दुष्परिणाम बद्दल ओशाळवाणे बोलतात. पण खरे काय आहे? लोकांचे केस का गळतात, हे कोणी स्पष्ट सांगत नाही. किंबहुना, तुमच्या सुंदर केसांच्या जोडीला तुमचा आत्मविश्वासही या इंजेक्शनमुळे निचरा होऊ शकतो. चला, आज या केस गळण्याची कारणे उकलूया आणि समजून घेऊया की हे खरोखरच चमत्कारी वजन कमी करणारं इंजेक्शन आहे की केस पातळ होणे यासारख्या समस्यांचं गुपित.
मी स्वतः एकदा एका क्लायंटला भेटलो होतो. तिने सांगितले, “सर, माझं वजन कमी झालं, पण माझे केस गळताहेत!” तिचा चेहरा हताश दिसत होता. तिच्या डोळ्यात अश्रू होते. ती फक्त २९ वर्षांची होती. तिला वाटलं, हे तात्पुरतं आहे. पण ते तात्पुरतं नव्हतं. तो एक ट्रेंड होता — एक धोकादायक ट्रेंड. आणि आज मी तुम्हाला याच मुद्द्यावर भाष्य करणार आहे.
सगळ्यात आधी, हे इंजेक्शन म्हणजे नेमकं काय आहे? बहुतेक वेळा, हे सेमाग्लुटाइड (Semaglutide) किंवा तिर्झेपेटाइड (Tirzepatide) सारखे औषध आहे. ही औषधं भूक कमी करतात. मेंदूला सांगतात की “पोट भरलंय.” त्यामुळे खाणं कमी होतं, वजन घटतं. पण याचा थेट परिणाम तुमच्या शरीराच्या पोषणावर होतो. जेव्हा शरीराला पुरेसे प्रथिनं, जीवनसत्त्वं आणि खनिजं मिळत नाहीत, तेव्हा शरीर आपोआपच कमी महत्त्वाच्या गोष्टींना सोडून देते. आणि केस हे शरीरासाठी सर्वात कमी महत्त्वाचे असतात. मेंदूला वाटतं, “केस नसले तरी चालेल, पण हृदय तर चाललं पाहिजे!” हेच तर weight loss injection hair loss चं गुपित आहे.
आता प्रश्न असा येतो की, हे नेमकं कसं घडतं? तुम्ही जेव्हा अचानक कॅलरी कमी करता, तेव्हा शरीर स्ट्रेसमध्ये येतं. याला टेलोजेन एफ्लुव्हियम (Telogen Effluvium) म्हणतात. यात केसांच्या मुळाशी असलेले follicles झोपी जातात. साधारण ३-४ महिन्यांनंतर हे केस एकदम गळायला सुरुवात होते. म्हणजे आज इंजेक्शन घेतलं, तर ४ महिन्यांनी केस गळती सुरू होईल. तोपर्यंत तुम्हाला वाटेल की सगळं ठीक आहे. पण नाही! केस गळणे हा एक साईलेंट किलर आहे.
पण थांबा! मी एवढंच सांगितलं तर पुरेसं नाही. कारण ही केस गळती फक्त पोषणाच्या कमतरतेमुळे नाही. आणखी एक गंभीर कारण आहे — जळजळ (Inflammation). ही इंजेक्शन्स अनेकदा शरीरात जुनाट आजारांसारखी (chronic illness) प्रतिक्रिया निर्माण करतात. शरीराला वाटतं की आपण आजारी आहोत. त्यामुळे शरीर केसांच्या follicles वर हल्ला करू लागतं. जणू काही केस हे परकीय पदार्थ आहेत. हे स्वयंप्रतिकारक (autoimmune) स्थितीसारखं आहे. आणि हे फक्त केसांपुरतं मर्यादित नाही.
मी तुम्हाला एक आकडा सांगतो. अमेरिकन ॲकॅडमी ऑफ डर्मेटोलॉजीच्या एका अभ्यासात आढळलं की, “सुमारे ६०% लोकांना वजन कमी करणाऱ्या औषधांमुळे केसांची समस्या जाणवते.” हो, ६०%! प्रत्येक १० पैकी