कधी कधी वाटतं, अरे रोज ८ तास झोपून पण सकाळी उठायचं मन नाही करत. दिवसभर डोकं जड, काम करताना लक्ष लागत नाही. डॉक्टरकडे जा, नेहमी थकवा सांगा. रिपोर्ट येतो… सगळं नॉर्मल! मग काय झालं? खरंच ‘सगळं’ नॉर्मल आहे का? चला, हे रहस्य उलगडूया.
तुमचे लोखंड, थायरॉईड, B12 सगळं नॉर्मल आहे पण तरी टेस्ट नॉर्मल पण थकवा हा प्रश्न असाच सेटल का होत नाही? तर मित्रा, याचं उत्तर आहे एक लपलेले पोषक तत्व जे गपचिट्टपणे तुमची ऊर्जा चोरत असतं. आज आपण त्याच नेमकं ‘ब्लाइंड स्पॉट’ शोधणार आहोत ज्यामुळे उर्जा सोसाट्याने कमी होते.
कल्पना करा, तुमचं शरीर म्हणजे एक महागडी बॅटरी. तुम्ही रोज चार्जिंगला लावता पण डिस्चार्ज होतो स्पीडने. मग बॅटरी खराब आहे का? नाही, चार्जिंग पॉईंटवरून व्यवस्थित पॉवर पोहोचत नाहीये. तंतोतंत हेच या थकव्यागळी आहे.

पण हा दोषी कोण? ते एकमेव पोषण तज्ज्ञ सांगत नसलेले रहस्य
बऱ्याचदा लोक फक्त हिमोग्लोबिन आणि B12 तपासून पोटावर हात मारतात. पण शरीरातली ‘मायटोकॉन्ड्रिया’ नावाची चुल मंद पेटत असेल तर? याचं नाव आहे CoQ10! हे खूप महत्त्वाचं पण दुर्लक्षित. 40 वर्षांनंतर शरीरात हे उत्पादन 50% पर्यंत घटतं. त्यामुळे ऊर्जा कमी होणे साहजिक आहे.
मी एकदा एका ग्राहकाला भेटलो होतो. नाव होतं प्रिया. ती ३२ वर्षांची, मार्केटिंगमध्ये टॉप परफॉर्मर. पण अचानक तिला ‘लेट्स कुक लंच’ ब्लॉग पण वाचताना झोप यायची. सगळे रिपोर्ट्स मिडास टच सारखे होते. मी तिला एक साधी गोष्ट सांगितली – ‘तुझ्या सेलची बॅटरी बदलायची वेळ आली!’
ती हसली पण मी जेव्हा CoQ10 आणि मॅग्नेशिअमबद्दल सांगितलं तेव्हा तिच्या डोळ्यात प्रकाश आला. खरंच, व्हिटॅमिनची कमतरता अनेक वेळा रिपोर्टवर दिसत नाही कारण त्या ब्लड लेव्हलपेक्षा Tissue Level महत्त्वाचं असतं.

ही ४ चिन्हं सांगतील की तुमची उर्जा खरोखरच ‘चोरी’ होते आहे
- सकाळी उठायचं अवघड: अलार्म वाजून २० मिनिटं झाली तरी उठायचं मन होत नसेल तर हा पहिला इशारा आहे.
- व्यायामानंतरचा थकवा जास्त: ‘एक्सरसाइज मुझे फिट रखती है’ म्हणणारे लोकही १० मिनिटं जॉगिंगनंतर कोसळत असतील तर समजून जा.
- ब्रेन फॉग: घरातून चावी घेऊन निघालो पण कारपर्यंत पोहोचेपर्यंत विसरलो की चावी कुठे आहे? हे मेंदूला उर्जा मिळत नसल्याचं लक्षण.
- मूड स्विंग्स: अचानक चिडचिड होणे किंवा छोट्या गोष्टींवर रडू येणे. हार्मोन्स आणि उर्जा यांचा थेट संबंध आहे.
एका संशोधनानुसार, “68% लोकांमध्ये नेहमीचा थकवा हा मायटोकॉन्ड्रियल डिसफंक्शनमुळे होतो जे सामान्य रक्त तपासणीत पकडलं जात नाही.” ही आकडेवारी खरंच विचार करायला लावणारी आहे.
आता तुम्ही विचाराल की हे थकवा कारणे कशी दूर करायची? तर त्यासाठी तुमच्या प्लेटमध्ये बदल करा. फक्त आयर्न टॅब्लेट खाऊन उपयोग नाही.


