ভাবি চাওকচোন, আপুনি শুকুতি পৰি থাকোতে, জ্বৰে আমনি কৰি আছে। সাধাৰণ জ্বৰ বুলি ভাবি পেৰাচিটামল এটা খাই শুই থাকিলো। কিন্তু এই **জ্বৰ**টোৱেই জানো কেতিয়াবা **মেনিনজাইটিচ**ৰ সংকেত হ’ব পাৰে? অলপ ডৰ লাগিল নহয়নে? আজি আমি সেইটোৱেই আলোচনা কৰিম — **মেনিনজাইটিচ**ৰ কথা, আৰু বিশেষকৈ **ভেকচিন**য়ে জানো আপোনাক বচাব পাৰে? আজিৰ লেখাটোত আমি সেইটোৱেই বিতংকৈ জানিম — **জ্বৰটোৱে নোকোৱা কথা — মেনিনজাইটিচ হ’ব পাৰে নেকি? ভেকচিনে বচাবনে?** নামৰ বিষয়টোৰ ওপৰত।
জ্বৰ হ’লেই মানুহে বেছিভাগ সময়তে ভাইৰেল ফ্লু বা টাইফয়েড বুলি ধৰি লয়। কিন্তু মস্তিষ্কৰ চাৰিওফালে থকা পৰ্দা (meninges) বোৰত সংক্ৰমণ হ’লে সেইটোৱেই **মেনিনজাইটিচ ৰোগ** হ’ব পাৰে। এই ৰোগটো অতি সোনকালে বিয়পিব পাৰে, আৰু যথাসময়ত চিকিৎসা নহ’লে জীৱনৰ বাবে ভাবুকি হ’ব পাৰে। সেয়ে লক্ষণবোৰ জানি থকাটো অতি জৰুৰী।
আপুনি জানেনে, বিশ্ব স্বাস্থ্য সংস্থাৰ (WHO) তথ্য মতে, বিশ্বজুৰি প্ৰতি বছৰে প্ৰায় ৫০ লাখ মানুহ **মেনিনজাইটিচ**ত আক্ৰান্ত হয়, আৰু তাৰ ভিতৰত ৩০০,০০০ মানুহৰ মৃত্যু ঘটে? এই সংখ্যাবোৰ শুনি অলপ ভয় লাগে, নহয়নে? কিন্তু ভয় নাখাব, কাৰণ সঠিক জ্ঞান আৰু কিছু সাৱধানতা অৱলম্বন কৰিলে আমি বহু পৰিমাণে নিজকে ৰক্ষা কৰিব পাৰো। আজিৰ লেখাত আমি **মেনিনজাইটিচ লক্ষণ**, ইয়াৰ প্ৰতিৰোধৰ উপায়, আৰু ভেকচিনৰ বিষয়ে বিস্তাৰিতকৈ আলোচনা কৰিম।
মই নিজে এবাৰ এজন বন্ধুক হাস্পতালত ভৰ্তি হ’ব লগা হৈছিল। তেওঁৰ মুৰখালী ববলৈ আৰম্ভ কৰিছিল, আৰু ডিঙি দুপাট কঠিন হৈ পৰিছিল। ডাক্তৰে কৈছিল, “ইয়াক আমি meningeal irritation বুলি কওঁ।” তেতিয়া মই বুজি পাইছিলো, সৰু জ্বৰৰ পাছতো কেনেকৈ গুৰুতৰ ৰোগে দেখা দিব পাৰে। আজি সেই অভিজ্ঞতাৰ পৰাই মই আপোনালোকক কিছু কথা কম।
ঠিক আছে, এতিয়া প্ৰশ্ন আহে — সাধাৰণ জ্বৰ আৰু **মেনিনজাইটিচ**ৰ জ্বৰৰ মাজত পাৰ্থক্য কেনেকৈ বুজিম? সাধাৰণতে, ভাইৰেল জ্বৰ ২-৩ দিনত ভাল হয়, কিন্তু মেনিনজাইটিচৰ ক্ষেত্ৰত জ্বৰে ঠিক নেৰায়, আৰু ইয়াৰ লগত আন কিছু বহুত জটিল লক্ষণ দেখা যায়। যেনে — প্ৰচণ্ড মুৰকামোৰা, পোহৰলৈ চাই থাকিব নোৱাৰা (photophobia), বমি, আৰু আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ — ডিঙি কঠিন হৈ পৰা। যদি আপুনি ডিঙি বেকা কৰিবলৈ চেষ্টা কৰোতে বিষ পায় আৰু টান লাগে, তেন্তে ডাক্তৰৰ লগত সোনকালে যোগাযোগ কৰক।
বহুতে ভাবে, “ইমান গুৰুতৰ ৰোগতো নিশ্চয় মই নাপাওঁ, মোৰ ভাগ্য ভাল।” কিন্তু সঁচাকৈয়ে, এই ৰোগটোৱে বয়স, লিংগ, বা সামাজিক মৰ্যাদা একোৱেই নাচায়। শিশু, কিশোৰ, ডাঙৰ সকলোকে আক্ৰান্ত কৰিব পাৰে। বিশেষকৈ কলেজত থকা ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকল ডৰ্মিটৰীত থাকে বাবে বিদ্যায় মেনিনজাইটিচ বিয়পি পৰাৰ আশংকা আটাইতকৈ বেছি। ইয়াক আমি “Meningococcal meningitis” বুলি কওঁ, যিটো বায়ুৰ যোগেদি বা ওচৰ-চাপৰ সংস্পৰ্শৰ পৰা বিয়পে।
মেনিনজাইটিচ ভেকচিন — কিয় ইমান গুৰুত্বপূৰ্ণ?
এতিয়া আহো আহক মূল বিষয়লৈ — **মেনিনজাইটিচ ভেকচিন**। বহুতে সুধিব, “ভেকচিনে সঁচাকৈয়ে কাম কৰেনে?” উত্তৰ হ’ল — নিশ্চিতভাৱে হয়! **মেনিনজাইটিচ প্ৰতিৰোধ**ৰ বাবে ভেকচিনেই হৈছে সবাতকৈ শক্তিশালী অস্ত্ৰ। চিন্তা কৰক, এনেকুৱা এটা ৰোগ যিটোৱে মাত্ৰ ২৪ ঘণ্টাৰ ভিতৰতে মানুহৰ জীৱনটো সলনি কৰি দিব পাৰে, তাৰ পৰা বচাবলৈ যদি মাত্ৰ এটা ইনজেকচনেই যথেষ্ট, তেন্তে কিয় নকৰিম?
যেতিয়া প্ৰশ্ন আহে “**ভেকচিন** কেতিয়া ল’ব লাগে?” তেতিয়া ডাক্তৰসকলে সাধাৰণতে ১১-১২ বছৰ বয়সত প্ৰথমটো ড’জ দিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়ে, আৰু তাৰ পিছত ১৬ বছৰত বুষ্টাৰ ড’জ। কিন্তু ডাঙৰসকলেও যদি এতিয়ালৈকে এই ভেকচিন লোৱা নাই, তেন্তে এতিয়াও সময় আছে। এটা কথা মনত ৰাখিব — ভেকচিন ল