તમારા પિરિયડ્સમાં દુખાવો થાય છે? “સામાન્ય છે,” ડૉક્ટરે કહ્યું. “ચિંતા કરશો નહીં.” પણ જ્યારે દર મહિને પીડા અસહ્ય બને છે, ત્યારે શું ખરેખર તે સામાન્ય છે? અથવા કોઈ ઊંડો પ્રશ્ન છે? તમે કદાચ વિચારતા હશો, “શું મારા શરીરમાં કંઈક ખરાબ છે?” અને સાંભળો — તમે એકલા નથી.
તેઓએ તેને સામાન્ય કહ્યું — એન્ડોમેટ્રિઓસિસની પાછળની છૂપી મિસોજિની. હા, આ રોગ માત્ર શારીરિક નથી. તેની પાછળ એક જૂની, ઊંડી ખામી છે — જે આપણા સમાજ, તબીબી વ્યવસ્થા અને માનસિકતામાં છુપાયેલી છે.
કલ્પના કરો: તમે તમારા જીવનનો મોટાભાગનો સમય પીડામાં વિતાવો છો. તમારી ફરિયાદ સાંભળીને કહેવામાં આવે છે, “સહન કરતા શીખો.” પણ જો તે સ્ત્રીરોગ છે, તો શા માટે સારવારમાં વિલંબ થાય છે? શા માટે લક્ષણોને “હોર્મોનલ બદલાવ”ના નામે ટાળી દેવાય છે? આ જ છૂપી મિસોજિની છે — જે મહિલા આરોગ્યને ગંભીરતાથી લેતી નથી.
ચાલો, એક સાચી વાત કરીએ. મેં એકવાર એક ક્લાયન્ટને મળ્યો — તેણીનું નામ પ્રિયા (બદલાયેલું). પ્રિયાને 6 વર્ષ સુધી એન્ડોમેટ્રિઓસિસનું નિદાન થયું નહીં. કેમ? કારણ કે દરેક ડૉક્ટરે કહ્યું, “તમે ઓવરથીંક કરો છો.” એક ડૉક્ટરે તો કહ્યું, “પિરિયડ્સમાં દુખાવો સ્ત્રીઓની નસીબ છે.” આ સાંભળીને મને આશ્ચર્ય થયું — શું આ 21મી સદી છે? શું આપણે હજી પણ મહિલાઓની પીડાને “સામાન્ય”ની લેબલ લગાવીએ છીએ?
એક આંકડો જાણો: વર્લ્ડ હેલ્થ ઓર્ગેનાઈઝેશન (WHO) મુજબ, વિશ્વભરમાં 10% મહિલાઓ એન્ડોમેટ્રિઓસિસથી પીડાય છે. પણ તેમાંથી મોટાભાગની મહિલાઓનું નિદાન થતું નથી. કારણ? લક્ષણોને “હોર્મોનલ” કે “માનસિક” ગણીને નકારી કાઢવામાં આવે છે. આ રોગના નિદાનમાં સરેરાશ 7-10 વર્ષ લાગે છે. હા, તમે સાચું સાંભળ્યું — 10 વર્ષનો વિલંબ! અને આ વિલંબની પાછળ છે મિસોજિની — મહિલાઓની ફરિયાદને ગંભીરતાથી ન લેવાની માનસિકતા.
હવે વિચારો: જો કોઈ પુરુષને દર મહિને આવો દુખાવો થાય, તો શું તેને “સામાન્ય” કહેવામાં આવશે? ના, ખરું ને? તેના માટે તરત જ ટેસ્ટ, સારવાર અને સહાનુભૂતિ હશે. પણ મહિલાઓ માટે? “તમે નાટક કરો છો,” “તમે અતિશયોક્તિ કરો છો,” “આ તો સ્ત્રીત્વનો ભાગ છે.” આ વાક્યો સાંભળીને મને ગુસ્સો આવે છે, અને તમને?
ચાલો, સ્ત્રીરોગના આ ગંભીર મુદ્દાને સમજીએ. એન્ડોમેટ્રિઓસિસ એવો રોગ છે જ્યાં ગર્ભાશયની અંદરની પેશી