ଆଜିକାଲି କେତେ ଜଟିଳ ହୋଇଗଲା ମହିଳାଙ୍କ ପ୍ରଜନନ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବିଷୟଟା, ନାଁ ନା? ଏଇ ଦ୍ରୁତ ଗତିର ଜୀବନ, ଖାଦ୍ୟ ଓ ଚାପ ମଧ୍ୟରେ ଆମର ହରମୋନ ସନ୍ତୁଳନ କିପରି ରଖିବା? ପ୍ରାଚୀନ ଆୟୁର୍ବେଦରେ ଏଇ ସମସ୍ୟାର ଏକ ସୁନ୍ଦର ଉପାୟ ଅଛି: ସତମୂଳି। ହଁ, ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଔଷଧୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ ମହିଳାଙ୍କ ସାରା ଜୀବନଚକ୍ର ପାଇଁ ଏକ ବରଦାନ ଭଳି। ଆଜି ଆମେ ବୁଝିବା ସତମୂଳି ଓ ମହିଳାଙ୍କ ସ୍ନାୟୁ ସୁସ୍ଥତା ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଗଭୀର ସମ୍ପର୍କକୁ।
ସତମୂଳିକୁ ଆୟୁର୍ବେଦରେ “ଶତମୂଳି” ବା “ଶତ ପ୍ରଜନନକାରୀ” ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ଏହା ଶହେ ରୂପରେ ମାତୃତ୍ୱ ପ୍ରଦାନ କରିପାରେ। ଏହା କେବଳ ଏକ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ନୁହେଁ। ଏହାର ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ନାମ ‘ଆସ୍ପାରାଗସ ରେସେମୋସସ୍’। ଏହା ଏକ ଲତା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ। ଏହାର ମୂଳ ଅଂଶକୁ ଔଷଧ ରୂପେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ।
ମୁଁ ଏକ କ୍ଲାଏଣ୍ଟକୁ ଜାଣେ ଯିଏକି ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ଅନିୟମିତ ଋତୁଚକ୍ର ଓ ଯନ୍ତ୍ରଣା ସହିତ ସଂଘର୍ଷ କରୁଥିଲେ। ଡାକ୍ତରଖାନା ଯିବା ଆସିବା କଥା ବାଦ ଦିଅନ୍ତୁ। ତା’ପରେ ତାଙ୍କୁ ଏକ ଆୟୁର୍ବେଦିକ ଚିକିତ୍ସକ କିଛି ମାସ ପାଇଁ ସତମୂଳି ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଖାଇବାକୁ ସୁପାରିଶ କଲେ। ଫଳ ଥିଲା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ! ମାସ ତିନି ଭିତରେ ତାଙ୍କର ଯନ୍ତ୍ରଣା ଓ ଅନିୟମିତତା ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଲା। ଏହା କେବଳ ଏକ କାହାଣୀ ନୁହେଁ। ଏକ ଅଧ୍ୟୟନ ଅନୁସାରେ, ୭୦% ମହିଳା ଯେଉଁମାନେ ସତମୂଳି ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ମହିଳା ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅସୁବିଧାରେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଉନ୍ନତି ଦେଖାଯାଏ।
ସତମୂଳି କାମ କରେ କିପରି? ଏହାର ଜାଦୁ କ’ଣ?
ଚାଲ ଏହାକୁ ସରଳ ଭାବରେ ବୁଝିବା। ଭାବିନ୍ତୁ ଆପଣଙ୍କ ଶରୀର ଏକ ସୁନ୍ଦର ଉଦ୍ୟାନ। ହରମୋନ ସନ୍ତୁଳନ ହେଉଛି ସେହି ଉଦ୍ୟାନର ଜଳ ଓ ସାର। ସତମୂଳି ହେଉଛି ଜଣେ ନିପୁଣ ମାଳୀ ଯିଏକି ସେହି ସାର ଓ ଜଳକୁ ସମତୁଲ ରଖେ। ଏହା ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଅଡାପ୍ଟୋଜେନିକ୍ ଔଷଧ। ଅର୍ଥାତ୍ ଏହା ଶରୀରକୁ ଯେ କୌଣସି ଚାପ (ସ୍ଟ୍ରେସ୍) ସହ୍ୟ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।
ଏହାର କିଛି ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟପ୍ରଣାଳୀ ଏହିପରି:
- ହରମୋନ ରେଗୁଲେଟର: ଏହା ପିଟୁଇଟାରୀ ଗ୍ରନ୍ଥିକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରେ। ଫଳସ୍ୱରୂପ ଏ